Cách mạng tháng Tám 1945 ở Ninh Bình

0
54

Từ cuối năm 1944 – đầu năm 1945, tình hình thế giới và trong nước có nhiều chuyển biến quan trọng, tác động trực tiếp đến phong trào cách mạng nước ta. Thời cơ của một cuộc Tổng khởi nghĩa đang tới gần. Ngày 13/8/1945, Hội nghị toàn quốc của Đảng họp tại Tân Trào đã nhất trí tán thành chủ trương Tổng khởi nghĩa của Đảng. Ngày 15/8/1945, Kỳ bộ Việt Minh ra thông cáo khẩn cấp cho các nơi khởi nghĩa. Ngày 17/8/1945, đồng chí Trần Tử Bình, khi đó là Ủy viên Thường vụ xứ ủy Bắc Kỳ, đem lệnh “Tổng khởi nghĩa” về Ninh Bình. Ngay đêm hôm đó, tại thôn Sải, huyện Nho Quan, Tỉnh ủy đã họp bàn kế hoạch khởi nghĩa. Căn cứ vào tình hình cụ thể trong tỉnh, Tỉnh ủy chủ trương  tập trung lực lượng đánh chiếm một huyện lỵ, quyết giành bằng được thắng lợi trận đầu để lấy vũ khí trang bị cho giải phóng quân, động viên khí thế cách mạng trong quần chúng, tiến lên khởi nghĩa toàn tỉnh. Sau khi cân nhắc lực lượng so sánh giữa ta và địch, Tỉnh ủy quyết định đánh chiếm huyện lỵ Gia Viễn trước và quyết định khởi nghĩa vào ngày 19/8/1945 (tức ngày 12 tháng 7 năm Ất Dậu), là ngày phiên chợ Me, lực lượng của ta có thể lẫn vào nhân dân đi chợ, giữ được bí mật, tạo yếu tố bất ngờ, giành thắng lợi cho cuộc khởi nghĩa.

Theo đúng kế hoạch, sáng ngày 19/8/1945, đội giải phóng quân từ căn cứ địa kéo ra chiếm huyện lỵ Gia Viễn. Từ đêm hôm trước, Huyện trưởng Gia Viễn đã bỏ chạy và thanh niên cứu quốc địa phương đã kéo vào huyện thuyết phục binh lính lấy một số súng nên khi đội giải phóng quân kéo đến, số lính còn lại đã vội vã đầu hàng. Huyện lỵ được giải phóng, chính quyền tực sự về tay cách mạng.

Đọc thêm >>  5 LẦN BÁC HỒ VỀ THĂM NINH BÌNH

Trận đầu toàn thắng, lực lượng cách mạng lần đầu tiên làm chủ cả một huyện lỵ, khí thế cách mạng bừng bừng, quần chúng phấn khởi hân hoan. Tin chiến thắng như một luồng gió mới lan nhanh khắp tỉnh.

Nhận được tin Gia Viễn giành chính quyền thắng lợi, ngay chiều 19/8/1945, một số thanh niên yêu nước ở huyện Nho Quan đã cùng với quần chúng trương cờ đỏ sao vàng thuyết phục lính bảo an, quân Nhật án binh bất động, binh lính trong trại hạ súng đầu hàng. Sáng 20/8/1945, Tỉnh ủy đưa lực lượng ở Quỳnh Lưu ra giữ phủ lỵ Nho Quan, tổ chức mít tinh tuyên bố Nho Quan hoàn toàn giải phóng.

  Đêm 19/8/1945, Tỉnh ủy đã họp để đánh giá thắng lợi cuộc khởi nghĩa ở Gia Viễn, Nho Quan; bàn kế hoạch đánh chiếm tỉnh lỵ và các huyện còn lại.

Không khí của những ngày Cách mạng Tháng Tám 1945

 Sáng ngày 20/8/1945, hơn 1 vạn quần chúng cùng các đội tự vệ có vũ trang bằng gậy gộc, giáo mác, dao găm, kiếm… tập trung ở trước động Thiên Tôn (Ninh Mỹ, Gia Khánh). Rợp trời cờ đỏ sao vàng, san sát rừng băng biểu ngữ với  những khẩu hiệu “Việt Nam độc lập”, “Tiễu trừ việt gian”, “Ủng hộ Việt Minh”, “Thành lập chính quyền nhân dân cách mạng”. Sau khi nghe đại biểu tỉnh đọc lời hiệu triệu của Tổng bộ Việt Minh, đoàn người hô vang các khẩu hiệu, rầm rập kéo về tỉnh lỵ Ninh Bình. Khi tới Phúc Am, một bộ phận của đoàn biểu tình được lệnh kéo vào chiếm huyện lỵ Gia Khánh, còn đại bộ phận kéo sang chiếm tỉnh lỵ. Ở đây đã có cơ sở Việt Minh chuẩn bị tương đối chu đáo, sẵn sàng đón quân khởi nghĩa kéo vào. Dòng thác người cuồn cuộn kéo vào thị xã, bao vây dinh tỉnh trưởng, buộc bọn chúng phải giao lại chính quyền cho cách mạng và phải lệnh cho binh lính nộp súng đầu hàng. Ta tiếp tục sang chiếm trại lính bảo an và các công sở khác. Chính quyền tỉnh của địch hoàn toàn tan rã.

Đọc thêm >>  Chiến dịch Tây Nam Ninh Bình (1953): Bước phát triển về nghệ thuật chiến dịch trong kháng chiến chống Pháp

Sau khi giành chính quyền ở tỉnh, ngày 21/8/1945, Việt Minh ở các huyện Yên Mô, Yên Khánh lãnh đạo quần chúng khởi nghĩa nổi dậy giành chính quyền. Ở Kim Sơn, khi được tin Việt Minh đã chiếm tỉnh lỵ, bọn phản động đội lốt Thiên chúa giáo lợi dụng danh nghĩa Việt Minh kéo cờ đỏ sao vàng, hô hào quần chúng vào cuớp huyện[1].

  Như vậy, chỉ sau 3 ngày khởi nghĩa (từ ngày 19 – 21/8/1945), chính quyền đế quốc phong kiến trong toàn tỉnh đã bị đập tan. Ngày 25/8/1945, UBND Cách mạng lâm thời tỉnh Ninh Bình tổ chức lễ ra mắt nhân dân. Trước hơn hai vạn đồng bào, đồng chí Văn Tiến Dũng, Chủ tịch UBND Cách mạng lâm thời tỉnh Ninh Bình trịnh trọng tuyên bố: “Ninh Bình hoàn toàn giải phóng, thành lập chính quyền cách mạng của nhân dân trong toàn tỉnh”.

 

[1] Tháng 10/1945, Tỉnh ủy điều đoàn cán bộ về Kim Sơn xây dựng chính quyền. Sau đó, chính quyền mới thực sự về tay nhân dân.

4.5 (90%) 2 vote[s]

Bình luận

avatar
  Đăng kí  
Thông báo khi có